جعفر شهرى باف
86
طهران قديم ( فارسى )
قلعهء ارك در محدودهء چهار خيابان ناصريه ، خيابان باغشاه ، جليل آباد و جباخانه ارك شاهى بود كه در داخل آن قصور و ابنيهء سلطنتى قرار داشت و با ديوارهاى چينهاى ضخيم و كنگرهدار و دوازده برج نيم هلال كه سوراخهايى جهت نگاهبانى و تيراندازى در آن تعبيه شده به نيت دوازده امام ساخته شده بود اطراف عمارات داخل ارك را در برمىگرفت . عمارات آن عبارت بود از عمارت شمس العماره ، كاخ گلستان ، سفرهخانه ، عمارت بادگير ، كاخ ابيض ، عمارت خوابگاه ، عمارت برليان ، حوضخانهء كريمخانى ، تالار آيينه و امثال آن و ابنيهء آن ساختمانهاى يك طبقهء كرسىدار با زيرزمين و آب انبار و بادگير و وسائل ، جهت زنان حرم و خدمتكاران آن كه به نسبت اعتبار و مقام ساكنان آن متصل به قصور عاليه يا دور تر از آنها ساخته شده بود . ابنيه و قصورى كه به تدريج خراب شده جاى آنها وزارت دارايى و وزارت اقتصاد ، گمركات ، دادگسترى ، وزارت اطلاعات ، بانك ملى بازار و استاندارى و ديگر تأسيسات بنا گرديدند . تا زمانى كه از آن ياد مىكنيم هنوز قسمت عمدهاى از خاتونهاى حرم مانند بعضى از زنان ناصر الدين شاه و عيالات مظفر الدين شاه و سوگلىهاى محمد على شاه در ساختمانهاى اندرون اقامت داشتند ؛ علاوه بر صيغهها و معشوقگان سلطان احمد شاه كه مرتب بر تعدادشان افزوده در جملهء مقررى بخواهها و مستمرىبگيرها درمىآمدند . زنهايى كه در حيات ناصر الدين شاه و مظفر الدين شاه و محمد على شاه از هزار نفر متجاوز بوده با تصفيههايى كه چندين